Wat is mindfulness?

Altijd al nieuwsgierig geweest naar wat mindfulness precies inhoudt? Wil je meer weten over hoe je mindfulness kan trainen? En waar je het voor kan gebruiken? Lees hieronder meer over mindfulness.

 

Automatische piloot

Veel van wat we doen in ons leven gaat automatisch. Wanneer je een tijdje in de auto hebt gezeten kun je ineens opmerken dat je niets van de omgeving hebt gezien. Of je bent met iemand in gesprek terwijl je niet echt naar de ander luistert. Mindfulness noemt dit onbewuste gedrag de automatische piloot. Deze ‘automatische piloot’ kan heel handig zijn bij het uitvoeren van routine-taken, maar het grote nadeel is dat we hierdoor ook veel missen. Bijvoorbeeld het contact met onze wensen en behoeften en de schoonheid van de wereld om ons heen. Daarnaast zijn we bijvoorbeeld minder goed in staat onze grenzen te bewaken en te luisteren naar stress signalen.

 

De neutraalstand en Mindfulness

Wanneer ik over de automatische piloot heb, dan gebruik ik ook vaak de metafoor van de versnellingsbak. Je zou kunnen zeggen dat we in de automatische piloot voortdurend aan het doen zijn. We zitten ofwel in z’n 1, 2, 3 of hoger ofwel in zijn achteruit. Over het algemeen vinden we het lastig om niets te doen en stil te zitten. Mindfulness is vergelijkbaar met het leren gebruiken van de neutraalstand, een houding van niet doen.

Mindfulness betekent opmerkzaamheid of aandachtigheid en dat wil zeggen dat je je meer bewust bent van je ervaringen in het moment. Wanneer je aandacht in het moment is dan zijn je ervaringen levendiger en intenser. Tegelijkertijd ervaar je meer rust en ontspanning wanneer je met meer afstand naar je gedachten en emoties kunt kijken. Door mindful te zijn, ben je in staat stresssignalen eerder op te vangen, kun je bewuster keuzes maken en laat je je minder leiden door gedachtepatronen die niet behulpzaam zijn.

 

Het trainen van aandacht

Mindfulness gaat over het trainen van de aandacht en het is een vaardigheid die iedereen kan leren. Je kunt deze vaardigheid leren in de 8-weekse, wetenschappelijk onderbouwde, MBSR (Mindfulness Based Stress Reduction) training. Uit allerlei onderzoeken blijkt dat het beoefenen van mindfulness o.m. effectief is bij:

  • Burn out
  • Slapeloosheid
  • Depressie en somberheid
  • Concentratie problemen
  • Piekeren
  • Stress symptomen
  • Pijn gerelateerde klachten
  • Angst en PTSS (post traumatische stress)

Daarnaast is mindfulness heel geschikt om te stoppen met roken en kan het ondersteunend zijn bij afvallen. Ook blijkt dat mindfulness zorgt voor meer focus, creativiteit en energie. Mindfulness is daarbij heel geschikt voor persoonlijke ontwikkeling. Het doen van de mindfulnesstraining zorgt ervoor dat je meer inzicht in jezelf krijgt en bewuster in het leven staat. Dat maakt het volgen van een mindfulnesstraining ook heel geschikt als je niet direct een klacht hebt maar wel bewuster wilt leven.

Lees hier meer over de 7 belangrijkste effecten van mindfulness.

 

Wanneer is mindfulness niet geschikt?

Mindfulness is geen vervanging van therapie. Wanneer je te maken hebt met psychose, ernstige psychische klachten of verslaving dan is een mindfulnesstraining af te raden. En wanneer je geen tijd hebt om dagelijks te oefenen, bijvoorbeeld vanwege teveel verandering of hectiek in je leven, dan is het beter om nog even te wachten met deelname training. Als je last hebt van psychische klachten en je bent in therapie, dan is het altijd raadzaam om met je therapeut te overleggen of deelname aan een training zinvol is. Een individueel mindfulnesstraject is eventueel ook mogelijk.

 

Werkwijze

Praesence Mindfulness werkt met groepen van minimaal 5 en maximaal 12 deelnemers waarin je optimaal kunt leren. Je krijgt veel persoonlijke aandacht en ondersteuning. Lees meer over de inhoud van de training of ga naar de agenda voor de komende mindfulnesstrainingen in Leiden. Lees eventueel ook ervaringen van deelnemers die een training bij me hebben gevolgd of neem vrijblijvend contact op voor meer informatie.

Meer weten over mindfulness? In het onderstaande filmpje (in Engels) legt Jon Kabat-Zinn uit wat het is. Je kunt ook gelijk naar de agenda gaan of wat mindfulness oefeningen doen door het gratis e-book te downloaden met 7 praktische oefeningen tegen stress en burn-out.

Mindfulness en chronische pijn

Mindfulness en chronische pijn Bij de tandarts Niet lang geleden had ik een ontstoken kies. Ik kon helaas niet gelijk bij de tandarts terecht en moest nog een weekend wachten totdat ik een behandeling kreeg. Het was vervelend om zo lang te moeten wachten met...

Mindfulness, stress en burn-out

Mindfulness kan stress en burn-out helpen voorkomen Stress: we hebben het allemaal. Soms doet het er niet toe. Stress maakt deel van uit van je leven en komt meestal vanzelf. Maar wanneer je langdurig stress ervaart op het werk of in je privéleven, dan is het...

De 7 belangrijkste effecten van mindfulness

De 7 belangrijkste effecten en voordelen van mindfulness  Er is zijn honderden onderzoeken gedaan naar de werkzaamheid van mindfulness. Mindfulness heeft een brede werkzaamheid en uit de onderzoeken blijkt dat mindfulness toepasbaar is op uiteenlopende klachten en...

Creatief denken en mindfulness in 5 eenvoudige stappen

Creatief denken en mindfulness in 5 praktische stappen   Meer rust en meer creatief denken? Onlangs vertelde een deelnemer mij dat hij graag wat minder wilde piekeren en malen omdat hij daar onrustig van werd. Tegelijkertijd merkte hij dat er tussen al die gedachten...

Stress symptomen – 6 praktische tips

Stress symptomen en voorkomen van stress - 6 praktische tips In dit mindfulness blog vind je praktische informatie over stress symptomen en hoe je mindfulness kunt toepassen in stress-situaties en zo meer ontspanning kunt vinden. Onlangs las ik het boek Boeddha's...

Mindfulness oefeningen – loopmeditatie

Mindfulness oefeningen - loopmeditatie De loopmeditatie of mindful lopen is een favoriete oefening van veel van de deelnemers die een mindfulness-training bij me hebben gedaan. Op enig moment had ik een arts spoedeisende hulp in de training. De meest hectische baan...

Mindfulness oefeningen – 3 minuten ademruimte

Mindfulness oefening - 3 minuten ademruimte Stress en burn-out Veel stress symptomen ontstaan doordat we stuk doorwerken en onvoldoende luisteren naar de signalen van het lichaam. We kunnen dit best een tijd volhouden maar op enig moment raken we vermoeid, krijgen...

Mindfulness oefening – concentratie verbeteren

Concentratie verbeteren Prikkels en afleidingen In onze westerse wereld hebben we elke dag te maken met een enorme hoeveelheid aan afleidingen en prikkels. Wanneer we steeds reageren op deze prikkels dan zorgt dat voor veel vermoeidheid en onrust. uit onderzoek blijkt...

Mindfulness Bodyscan oefening

Mindfulness Bodyscan Bewust van je lichaam en je ervaring De mindfulness bodyscan is een mooie oefening die je leert om je meer bewust te zijn van je lichaam. De bodyscan heeft geen doel - bijvoorbeeld ontspannen te raken - en is bedoeld om je te helpen aanwezig te...

6 tips voor meer rust en ontspanning

Meer rust en ontspanning? Mindfulness kan je helpen om effectief uit te rusten en meer te bereiken met minder energie. Lees 6 krachtige tips die je gelijk kunt toepassen. Lees hier een aantal mindfulness-tips die je kunnen helpen om meer te bereiken terwijl het je...
De inhoud van het programma

De MBSR Mindfulnesstraining is training waar enorm veel in zit. Met behulp van de technieken en inzichten uit de training, de door mij ingesproken geluidsbestanden en de reader die je krijgt kun je je de mindfulness eigen maken. Hieronder een heel globale opzet van de De MBSR Mindfulnesstraining per week met de belangrijkste thema’s:

  • In week 1 wordt ons automatische gedrag – de automatische piloot – verkend. Tijdens het oefenen ligt het accent het het vergroten van ons lichaamsbewustzijn en het verkennen van lichaamssensaties. Belangrijk is het inzicht dat rechtstreeks ervaren iets anders is dan het denken over onze ervaring.
  • In week 2 is de training met name gericht op het vergroten van de focus en de concentratie. Daarnaast wordt je je in deze sessie ondermeer bewuster van je gedachten, emoties en lichaam en hoe deze met elkaar samenhangen. Ook leer je om meer stil te staan bij de fijne en waardevolle momenten in je leven.
  • In week 3 verkennen we het thema grenzen. Je wordt je bewuster van je grenzen en hoe je deze fysiek kunt ervaren. Daarnaast krijg je meer inzicht in hoe je omgaat met je grenzen en hoe je (automatisch reageert) op onaangename ervaringen.
  • Week 4 is met name gericht op het herkennen van je belangrijkste stress-signalen en hoe je omgaat met stress. Het landschap van stress en jouw reactie op stress wordt in kaart gebracht.
  •  Week 5. Tijdens de 4e sessie heb je inzicht gekregen in je belangrijkste stress signalen. In deze sessie krijg je technieken en inzichten aangereikt met behulp waarvan je stress kunt op een meer bewuste manier kunt beantwoorden.
  • In week 6 ligt de focus op het integreren van mindfulness in het dagelijks leven en je communicatie met anderen. Veel stress ontstaat in contact en in deze sessie krijg je meer inzicht in hoe je op een meer mindful manier kunt communiceren.
  • In week 7 ligt de focus op het vinden van balans, zelfzorg en het ontwikkelen van compassie. Je krijgt inzicht in wat energie geeft en wat energie vreet en hoe je mindfulness kunt inzetten bij het creeëren van balans.
  • In week 8 ronden we de MBSR mindfulnestraining weer af door te kijken naar hoe je dat wat je hebt geleerd kunt onderhouden en welke mogelijkheden je hebt om je mindfulness verder te verdiepen.
Mindfulness en thuis oefenen

Het aanleren van de vaardigheid vraagt tijd en aandacht. In de training wordt je begeleid bij het leren van de MBSR Mindfulness zodat je je deze vaardigheid eigen kunt maken. Je krijgt een reader, geluidsbestanden, mails met tips en inspiratie na elke sessie. Je wordt niet in het diepe gegooid en tussen de sessies door is er alle ruimte om vragen te stellen of contact met me op te nemen wanneer dat nodig is. We kijken naar hoe je de mindfulness geleidelijk aan kunt integeren in je dagelijks leven.

Het is belangrijk dat je tijd maakt om dagelijks te kunnen oefenen met wat je hebt geleerd. Zo geef je jezelf de mogelijk om nieuwe gewoonten en vaardigheden aan te leren. Reken op minimaal een half uur om de oefeningen te doen. Het oefenen vraagt tijd, maar de ervaring leert dat het integeren van de mindfulness in je dagelijks leven je ook veel tijd gaat opleveren. Wanneer je je meer bewust gaat worden van de werking- en samenhang van je lichaam en geest, ontdek je hoeveel tijd je doorbrengt in de automatische piloot. Je ontdekt gaandeweg dat je een keuze hebt om vaker uit de ‘doe-modus’ te stappen en meer tijd en energie te besteden aan wat je waardevol vindt. Daarnaast ontwikkel je meer concentratie en focus, waardoor je de dingen die je doet efficienter zult doen. 

 

Mindfulness op het werk

Naast de tradititionele MBSR Mindfulness training zijn er allerlei variaties op mindfulness en wordt er ook gekeken naar hoe je de mindfulness kunt toepassen op het werk. Praesence is gecertificeerd om een speciaal hiervoor ontwikkeld programma te geven binnen bedrijven en organisaties. Voor meer info over dit programma zie, mindful werken.

De wetenschap en onderzoek naar Mindfulness

Er is veel onderzoek gedaan naar de effectiviteit van mindfulness. In Nederland en België zijn bijvoorbeeld het Radboud Universitair Medisch Centrum, de Universiteit Van Amsterdam en de KU Leuven actief met onderzoek. In Amerika is Harvard actief met onderzoek.

Spacer